|
|
||||||||
-
RSS : RSS :
-
Bütün ??lemci Listelerinin Anas? 2005/2006 -
Yeni geli?tirdi?imiz deney setimizi kullanarak yeni bir i?lemci listesi yapman?n zaman? geldi. En önemli eklentiler kesinlikle çift çekirdekli i?lemciler ancak AMD'nin Soket 939 ve Intel'in Soket 775 platformlar?n? da kapsayan ba?ka küçük yenilikler de var. Böylesine ayr?nt?l? bir inceleme akla ?u soruyu da getiriyor geçen seferki incelemeden beri neler de?i?ti ve son kullan?c?ya ne kadar ba?ar?m art??? yans?d?. Her konuya muhalefet eden tipler her zaman tekrarlad?klar? ve üzerine yeni bir ?ey eklemedikleri, kelime i?lemci programlar?n bugün de 1993 y?l?nda oldu?undan daha h?zl? çal??mad???, iddialar?n? belirteceklerdir. Tamamen yan?l?yorlar m?? Tabii ki söylediklerinde gerçeklik pay? var ancak unuttuklar? nokta son on y?l boyunca bilgisayarlar? kullanma ?eklimizin ciddi ?ekilde de?i?ti?i gerçe?idir. Günümüzde i?lemciler pek çok i?i ayn? anda farkl? uygulamalar? çal??t?rarak yapabiliyorlar. 90'l? y?llar?n ba??nda bu i?lerin her biri için özel yongalar gerekirdi bugün her an kulland???m?z bu nimeti sanki hep varm?? gibi dü?ünemeyiz. O zamanlarda ak?c? video veya ses çalma dü?ünülemezdi ama ?u anda hayat?m?z?n ola?an bir parças? haline geldi. Bir ba?ka güzel örnek internet üzerinden yap?lan sesli ve görüntülü konu?malar. Bu i?lemler s?ras?nda veri, e? zamanl? olarak ?ifreleniyor ve bunu yaparken bir yandan ofis uygulamalar?n?z veya oyunlar?n?z paralel olarak sorunsuz çal??maya devam ediyor. K?sacas? ?u anda günlük ya?ant?m?zda çok büyük yer kaplayan pek çok bilgisayar uygulamas? bir kaç sene önce akl?m?z?n ucundan bile geçmezdi.?lk ad?mdan sonras? inan?lmaz h?zl? bir evrim: Intel'in ilk i?lemcisi 4004 1971 civar?nda ç?km??t?. 2300 transistör içeren bu i?lemci 12 V gerilim (voltage) kullan?yordu ve 640 Byte bellek adresleyebiliyordu. Her hangi bir ?s? emiciye gereksinimi yoktu.[/COLOR][/SIZE][/FONT]Bu çizim AMD ve Intel i?lemcilerin 1993 y?l?ndan 2005 y?l?na kadar olan saat h?z? art???n? gösteriyor.1993 ile 1999 aras?nda ortalama saat h?z? art??? on kat olarak göze çarp?yor. Son y?llarda ise bir durgunluk var, saat h?zlar? ikiye bile katlanmam??.[/COLOR][/SIZE][/FONT]Ki?isel bilgisayarlar?n hayat?m?z?n her alan?na girmek için kararl? ad?mlarla ilerlediklerini fark etmemiz gerekiyor. Bu geli?menin en büyük sürükleyicileri iki büyük i?lemci üreticisi olan AMD ve Intel. Hatta Intel, bugün kulland???m?z pek çok standard?n yarat?c?s? olarak pazar üzerinde kesin bir etkiye sahip. Geçmi?ten bugüne gelinen yeri daha anlaml? hale getirmek için küçük bir örnek vermek gerekirse: Intel'in 1971 y?l?nda ç?kan ilk i?lemcisi 4004 2300 transistör içerirken günümüz i?lemcisi Pentium Extreme Edition 840 230 milyon transistöre sahip. Oranlarsan 100.000 kat art?? söz konusu! Ba?ka bir ölçü kullanarak farkl? bir örnek verelim. Eskiden bir transistör için kullan?lan alana ?u anda 5845 adet s??d?r?labiliyor. Bu geli?me çekirdek geriliminin (voltage) 12 V (1971) de?erinden 1.2 V de?erine inmesiyle birlikte gerçekle?iyor. Ayr?ca henüz s?n?ra da ula?m?? de?iliz; geleneksel silikon tabanl? transistörler bir i?lemi gerçekle?tirebilmek için en az 0.7 V gerilime ihtiyaç duyuyorlar.S?cakl?k Sorunlar? Daha Yüksek Saat H?zlar?na Engel1993 y?l?ndan bu yana ya?anan ba?ar?m art??lar?na paralel olarak i?lemcilerin güç gereksinimleri de art?yor. En yüksek 130 W ?s?l tasar?m gücü de?eriyle Intel rakibi AMD'ye göre daha fazla güç tüketiyor. 1999 y?l?na kadar her iki üretici de ayn? teknolojik yolu izlemi?lerdi ancak o y?ldan sonra yollar ayr?ld?. Günümüzde ba?ar?m ve güç tüketimi dü?ünüldü?ünde AMD aç?k bir ?ekilde önde gidiyor.[/COLOR][/SIZE][/FONT]Ak?ll? bir gözlemci iki rakip i?lemci üreticisi aras?ndaki saat h?z? yar???n?n bir durgunluk sürecine girdi?ini fark edecektir. Art?k AMD ve Intel i?lemcilerinin saat h?zlar?n? saklamak için her geçen gün daha fazla ?ifreli ürün isimleri kullan?yorlar. ?ki y?l önce Münih laboratuar?m?zda yap?lan bir h?za??rtma deneyinde normal bir Pentium 4 bilindik hava so?utmal? bir sistem kullan?larak ba?ar?l? bir ?ekilde 4 GHz s?n?r?n? geçmi?ti. Daha sonra dünya rekoru denemesinde (5 GHz projemiz) 5.25 GHz de?erini görebilmi?tik ve ?imdi ise dünya rekoru 7 GHz civar?nda. Ancak normal kullan?c?lar hala bu de?erleri görebilmi? de?il. Son zamanlarda yonga üreticilerinin kar??lar?na ç?kan en büyük sorun artan saat h?zlar?yla birlikte ?s? yay?m?n?n da artmas?. ?u ana kadar iki firma da tatmin edici bir çözüm geli?tiremedi. Bunun yerine i?lemcilerin küçültülmesi alan?ndaki geli?melerden yararlanarak iki çekirde?i bir i?lemci üzerinde birle?tirme yoluna gittiler. Bu teknik sayesinde ?s? i?lemci yüzeyine daha dengeli yay?lmakla kalmad? ayn? zamanda daha dü?ük saat h?zlar?na sahip çift çekirdekli i?lemciler kendilerinden daha h?zl? tek çekirdekli i?lemcilere göre daha iyi ba?ar?mlar elde ettiler. ?u an için 4 GHz s?n?r? a??lamaz bir engel olarak duruyor, en az?ndan kabul edilebilir ?s? yay?m? seviyelerinde kald???m?z? varsayarsak. Ayr?ca 130 W ?s? yay?m? de?eri bile pahal? ve büyük so?utma sistemleri gerektiriyor ki bu da pazar taraf?ndan ho? kar??lanm?yor. Sonuç olarak Intel taraf?nda en yüksek saat h?z?na sahip olan i?lemci Pentium 4 670 olarak kal?yor. Ayn? sorun AMD taraf?n? o kadar etkilemiyor (henüz) çünkü saat h?zlar? nispeten daha dü?ük sonuç olarak ?s? yay?m? da daha az. Yine son 12 y?lda olan geli?meleri anlamak aç?s?ndan bir örnek verelim. 1993 y?l?nda ç?kan Pentium 60 küçük bir so?utucuya sahipken günümüzdeki i?lemciler neredeyse bir bebe?in kafas? büyüklü?ünde so?utuculara gereksinim duyuyorlar ve genellikle bilgisayar parças?ndan çok elektrik süpürgesi gibi ses ç?kar?yorlar. Bu e?ilim devam ederse araba radyatörü büyüklü?ünde so?utucular?m?z olacak!Bazen bir resim binlerce kelimeden daha çok ?ey anlat?r. Önde 1993 y?l?ndan gelen bir Pentium Overdrive ve so?utucusu. Arkadaki devasa ?ey ise 2005 y?l?nda Intel Pentium 4 ile birlikte gelen standart so?utucu. Gelecek bizim için daha da büyük so?utucular getirecek mi?Gerçekler & Say?lar - Ba?ar?m?n Evrimi1993 - 2005 aras?nda gerçekle?en i?lemci evrimi ba? döndürücü bir süreçtir. Saat h?zlar? bir roket gibi 63 kat artarak 60 MHz'den (Pentium 60) 3800 MHz'ye (Pentium 4 670) kadar ç?kt?. Ayn? anda bilgisayarlar?n ana bellekleri de geli?melerden nasibini ald?. Günümüzde giri? seviyesi bilgisayarlar bile 1993 y?l?n?n son model sabit disklerinden daha fazla belle?e sahip olarak geliyorlar. Saat h?z?ndaki ve bellek büyüklü?ündeki bu art??lar do?ru orant?l? olarak ba?ar?ma yans?mad? çünkü ayn? anda yeni sistemlerin getirdi?i ek yükler de artt?. Yine de günümüz i?lemcilerinin ba?ar?m seviyeleri i?lemleri aksamadan yapabilecek seviyede. 1993 y?l?nda CD'den MP3'e müzik aktar?m? i?i be? saat sürerken ayn? i?in ?u anda be? dakika civar?nda tamamland???n? dü?ünün. Ba?ka bir kar??la?t?rma ister misiniz? Doksanlar?n ortalar?nda en h?zl? bilgisayar a?lar? yakla??k 10 MBit/s (tek yönlü - half duplex) veri aktar?m h?z?na sahipken ?imdilerde kablosuz a?lar 54 MBit/s kablolu a?lar ise 1 GBit/s h?zlar?na ula?m?? durumdalar. Ba?ka bir aç?dan bakarsak günümüzde iki bilgisayar aras?ndaki veri aktar?m? on y?l önce bir bilgisayar?n kendi içinde veriyi i?lemesinden daha h?zl? hale geldi. Pentium 60'?n bellek alt sistemi 40 MB/s h?z? kald?rabilirken Gigabit a?lar bunun iki kat? veriyi aktarabiliyorlar.Hayatta Kalan Tek Dinozor 3.5" Disket SürücüBütün bu yeniliklerden sonra yan?m?zda olan tek sad?k bile?en: 3.5" disket sürücü. Aslen Sony taraf?ndan tasarlanan disket sürücüler k?sa zamanda IBM-uyumlu bilgisayarlar?n (hat?rlad?n?z m? o zamanlar böyle söylenirdi?) standart özellikleri aras?nda yerini ald?. 18 y?l boyunca de?i?meden günümüzde kullan?lmaya devam edilen tek bile?en olan disket sürücüler 360 rpm dönü? h?z?na ve 34 kB/s aktar?m h?z?na sahipler. Bir kez daha günümüzle kar??la?t?r?rsak: Sizden 10,000 mil uzakta bir ba?ka k?ta üzerinde olan bir sunucudan bilgisayar?n?za dosya aktarma i?lemi ayn? i?i disket sürücüden yapman?za göre üç kat daha h?zl? hale gelmi? durumda. Ve buna ra?men disket sürücü hayatta kalmay? ba?ar?yor. (ÇN: Ülkemizdeki ortalama ADSL internet h?z?na (512 kBit) sahip bir kullan?c? için bu de?er 1.5 ile 2 aras?nda de?i?iyor.)Watt Ba??na Dü?en Ba?ar?m Ve Enerji Aç?s?ndan VerimlilikAMD i?lemcilerin 1993'ten günümüze watt ba??na dü?en ba?ar?m geli?imi. Gördü?ünüz gibi watt ba??na dü?en ba?ar?m y?llar içinde çok ciddi ?ekilde artm??.[/COLOR][/SIZE][/FONT]Intel i?lemciler için 1993'ten günümüze ayn? geli?im grafi?i. Ancak ?u an ki i?lemcilerin sonuçlar? ba?ar?m? tam olarak yans?tm?yor çünkü yüksek saat h?zlar? her zaman ayn? oranda ba?ar?m art??? sa?layam?yor. Yine de AMD i?lemcilerde oldu?u gibi watt ba??na dü?en ba?ar?m miktar? y?llar içinde art?yor.Is? yay?m? miktar? ba? döndürücü seviyelere geldikten sonra yüksek saat h?zlar?n?n bir önemi kald? m?? Artan enerji masraflar?yla birlikte art?k yeni bir standart belirleyici hale gelmeye ba?lad?, Watt ba??na dü?en ba?ar?m. (Watt, i?lemcinin güç tüketimini gösteren bir birimdir.) Çok uzun bir süre 'saat h?z? = ba?ar?m' e?itli?i gerçek hayatta gösterilen ba?ar?m? veya di?er bir deyi?le i?lemcinin de?erini gösterdi. Bu yakla??m? temel alarak Pentium 60 1993 y?l?nda Watt ba??na 6 MHz ba?ar?m sunuyordu. Günümüz i?lemcisi Pentium 4 3.8 GHz ile kar??la?t?r?rsak en iyi örnek watt ba??na 33 MHz ba?ar?m sunuyor. Çizimlerimiz bu geli?imi aç?k bir ?ekilde gösteriyor. 1995'ten beri i?lemcilerin ba?ar?mlar?, ?s? kay?plar? kar??s?nda inan?lmaz bir ?ekilde yükseldi. Yine de kötümser yorumcular bu gerçe?i kabullenmek istemediler. AMD'nin i?lemcileri Intel'in sundu?u i?lemcilere göre daha verimliler özellikle de çift çekirdekli i?lemciler dü?ünüldü?ünde. Tek çekirdekli i?lemciler dü?ünüldü?ünde de AMD saat h?zlar?n? dü?ürmek zorunda kalm?yor. Di?er taraftan Intel, çift çekirdekli i?lemcilerinin saat h?z?n? 3.2 GHz ile s?n?rlamak zorunda kal?yor ve 3.8 GHz h?z?nda çal??an Pentium 4'lerin çift çekirdekli sürümleri imkans?z hale geliyor. Yine baz? yorumcular çift çekirdekli i?lemciler için ciddi ve mant?kl? uygulamalar olmad???n? belirtiyorlar. Bu yoruma kar??l?k vermek konusunda zorlan?yoruz. Üzücü olsa da görülen yak?n gelecekte bu konuda bir geli?me pek yok, bu yüzden son kullan?c?lar da yaz?l?mlar i? parças? (thread) uyumlu olana kadar ortada kalmaya devam edecekler.
-
Bilgisayar A?lar? Rehberi -
Bilgisayarlar hep yaln?z kalsayd? ve bilgisayar a?lar? olmasayd?, ne olurdu hiç dü?ündünüz mü? En basitinden bir örnekle ba?layal?m. E?er a? kavram?yla tan??masayd?k ?u an siz bu yaz?y? burada okuyam?yor olacakt?n?z ;-) Evet Internet'i bir birinden uzak bir çok Local Area Network'un (Yerel alan a?'lar?n?n) birle?mesiyle olu?an milyonlarca Wide Area Network'lerin (Geni? alan a?'lar?n), routerlar vas?tas?yla ba?lanmas? sonucu olu?an en geni? a? olarak nitelendirebiliriz san?r?m. Yani dünyadaki bir çok bilgisayardaki ufak bilgilerin payla??ma aç?lmas?yla uçsuz bucaks?z bir bilgi dünyas?na aç?l?yoruz k?sacas?. Bu yüzden Internet'i büyük bir bilgi payla??m? olarak nitelendiriyoruz. Bütün bilgisayarlar, sunucular kapal? olsa Internet diye bir?ey olmazd?. Yani e?er payla??m olmasayd? Internet de olmazd?! Bu gün sizde internet'e ba?land???n?z süre içersinde e?er KaZaA, i-mesh gibi dosya payla??m programlar?n? kullan?yorsan?z bilgisayar?n?z? bu bilgi a??n?n bir parças? yap?yorsunuz demektir.Bu yaz? dizimizde sizlere bu i?lerin temelinden ba?lay?p biraz önbilgi verece?iz. Daha sonraki yaz?lar?m?zda, basit bir yerel a??n A'dan Z'ye kurulumu'nu derinlemesine anlataca??z. Böylece bir çok kullan?c?n?n akl?ndaki network ile ilgili sorular?n? cevaplayaca??z san?r?m.Bu yaz?m?z network'e giri? tarz?nda bir makale; bilgisayar a?lar?'n?n temellerinden bahsedip örnekler üzerinde yorumlar?m?z? sizlere sunaca??z.Bu makalemizde:-LAN, WAN kavramlar?na; bilgisayar topolojilerine ve yerel a?lar için gerekli olan a? ekipmanlar?n? göz ataca??z.Neden bilgisayar a?'lar?na ihtiyac?m?z var?Önce giri?te bahsetti?imiz "LAN" ve "WAN" kavramlar? ile ba?layal?m.Yerel a? olarak tan?mlad???m?z Local Area Network'e ayn? yap? içindeki s?n?rl? bir alanda bir birine ba?lanm?? bilgisayarlardan olu?an bilgisayar a??na diyoruz. Örnek olarak hepimizin bildi?i internet kafeler, yerel a??n olu?umuna güzel bir örnektir. Wide Area Network ise; farkl? bölgelerdeki yerel a?lar?n ba?lanmas? sonucu olu?an bilgisayar a??d?r. Mesela; Bir kargo ?irketin'nin ?stanbul, ?zmir,Ankara ... ?ubelerinde ki yerel a?lar?'n?n bir birbirine ba?lanmas?.LAN' larda temel amaç ayn? yap? içinde kullan?lan bilgisayarlar?n baz? donan?mlar? payla?mas?n?, ortak çal??ma ortam?n? sa?la*ne dersen kendine* zamandan tasarruf edilmesi sayesinde bilginin h?zl? bir ?ekilde okunmas? ve i?lenmesini sa?lamak. Örne?in bir oda içersinde 10 bilgisayar var. Her bir bilgisayar?n sürekli yaz?c? kullanmas? gerekli. E?er a? ortam? yoksa, bunu ya hepsine ayr? ayr? yaz?c? ba?la*ne dersen kendine* halledersiniz ya da kim doküman ç?karacaksa o ki?i doküman?n? diskete kaydedip yaz?c?n?n ba?l? oldu?u bilgisayardan ç?k?? alarak sorunu halleder. Burada bahsetti?imiz birinci yöntem masrafl? bir yöntem, ikinci yöntem ise çal??ma performans?n? dü?üren ve çok zaman kayb?na sebep olabilecek bir yöntem.Bu sorunu ufak bir a? kurarak ve yaz?c?n?n kullan?m s?kl???na ba?l? olmak kayd?yla a?'a ba?l? bir yada iki bilgisayara yaz?c? kurup bu yaz?c?lar? da a?'daki di?er bilgisayarlar?n kullan?m? için payla??ma açabiliriz. Böylece hem maddi yönden tasarruf sa?lar?z hem de çal??ma performans?n? artt?r?r?z.WAN'lara bir örnek verecek olursak ta yukar?da bahsetmi? oldu?um kargo ?irketi örne?ini sürdürelim. E?er bir kargo ?irketine sahipseniz bir çok ilde yada ülkede geni? bir a?a sahip olman?z gerekir. Çünkü kargo için girilen her hangi bir kayd?n rahatl?kla di?er ?ubelerde de e? zamanl? okunabilmesi gerekir. Ayn? durum bankalarda da geçerli e?er siz her hangi bir bankan?n x ?ubesinde hesap açt?rd?n?z ve paran?z? oraya yat?rd?ysan?z. Peki nas?l oluyorda bilgileriniz ba?ka bir ?ubesinde kay?tl? olabiliyor hatta ba?ka bir banka ATM ?ubesinden dahi kendi hesab?n?za eri?ebiliyorsunuz? Asl?nda burda anlatm?? oldu?umuz ?ubeler birer client (istemci) olmu? oluyolar ve bilgileri Merkez' deki yani Server'?n (Sunucu'nun) bulundu?u yerden okumak için ça??r?yor yada kay?t ederken oraya kay?t ediyor. Yani k?saca havuz sistemi diyelim biz. Bilgi havuzu yani ;-)Toparlayacak olursak; Network, birbirine ba?lanm?? server,printer, pc yada benzeri haberle?me ekipmanlar?n?n en ekonomik ve verimli yoldan kullan?lmas?d?r diyebiliriz. Bu ba?lamda network'ün bizlere yararlar? da zamandan ve maliyetten tasarruf ederek ortak çal??ma ortam? sa?lamas?d?r. Server, Client ve dolay?s?yla kar??n?zda : Band geni?li?i sorunuS?ras? gelmi?ken Server-Client ili?kisinden bahsedelim ve bilgisayar a?lar?nda Ana makine dedi?imiz "Server'lara neden ihtiyam?z var?" , "A?'da bant geni?li?ine niçin ihtiyac?m?z var? " gibi ak?llarda ki sorular?n? yan?tlayal?m.Server, Sunucu, Ana Makine hepsi ayn? ?ey... Siz ne ?ekilde adland?r?rsan?z adland?r?n, biz amac? a? ortam?ndaki di?er bilgisayarlara kaynaklar?n? aç?p programlar?n payla??ld???, bilginin toplu halde birikti?i veri tabanlar?n?n kurulu oldu?u makineler diyelim k?saca. Server olarak olarak tabir etti?imiz ana bilgisayarlar, kullan?m ?ekline göre farkl? bir ?ekilde sunuculuk görevini üstlenebilirler. Mesela bilginin belli bir havuzda toplanmas? amac?yla kurulan bir data server dü?ünelim. Buradaki amaç di?er kullan?c? dedi?imiz yani client'lerin (istemci'lerin) bu bilgilere rahatl?kla eri?ip kullan?m yapmas?d?r ve ortak bir data'n?n kullan?lmas?d?r. Yukar?daki örnekte bahsetti?imiz banka ve kargo ?irketi böyle bir server kullanmas? gerekmektedir. Biraz önce de dedi?imiz gibi bir bir a? da farkl? yada ayn? amaçlar için bir çok server olabilir, kullan?c? say?s? artt?kça a?'daki bant geni?li?i azalacakt?r. Sunucudan bilgi gönderip almada, bekleme de sorunlar? olacakt?r. O yüzden a?'daki bant geni?li?ini artt?rmak için bir Server'e bir kaç i?levsellik verip yapt?rmak yerine bir a?'a bir kaç tane server kurabiliriz.?imdi isterseniz bir örnek verelim; Merkezi bir veritaban?n?n kullan?ld??? 20 kullan?c?l? gibi, fazla geni? olmayan bir LAN'da buna ek olarak Internet payla??m? ve yaz?c? payla??m? oldu?unu var sayal?m. Bütün payla??mlar? tek bir makine'den yapmaya kalkarsan?z a? trafi?iniz allak bullak olur. Dü?ünsenize, bu tek bilgisayardan Internet'e ba?l?s?n?z oraya belli bir paket al?p gönderiyorsunuz. Ayr?ca kullan?c?lar Internet'e ç?k?? yapt?kça onlara da ayr?ca bir bant geni?li?i ay?r?yorsunuz, sonra bir bakm??s?n?z yaz?c?da kuyruk çok, bu arada veritaban?n?za sürekli kay?t i?leniyor ve okunuyor.Yani anl?yaca??n?z 20 ?eritli(biraz abartt?k ama) bir yolun en sonunda tek ?erit'e inen bir köprü var. Eee haliyle 20 araba belli bir s?raya girerek bu yoldan geçmek zorunda! Fakat bu i?lemleri farkl? farkl? bilgisayarlara bölüp gerçekle?tirirseniz o tek ?eritli köprüyü 3 ?erit'e ç?karm?? olursunuz. San?r?m bu örnekle a?larda ki bant geni?li?i gereksinimini kafan?zda sa?lam bir ?ekilde oturttuk.Nas?l ileti?im yap?l?yor peki?Bilgisayar a?lar?nda kullan?lan kablolardan bahsedelim birazda. Yerel alan a?lar?nda kullan?lan kablo çe?itleri :-Thin Ethernet coaxial (?nce koaksiel kablo)-Thick Ethernet coaxial (Kal?n koaksiel kablo)-CAT 3 Unshielded Twisted Pair (Kategori 3 korumas?z dolanm?? çift tel)-CAT 5 Unshielded Twisted Pair (Kategori 5 korumas?z dolanm?? çift tel)-Fiber optik kablolar (Kablonun gidemeyece?i yerler için )-Ve son zamanlarda kablolardan kurtulmak için tercih edilen Wireless (kablosuz) ileti?imYerel a?larda, koaksiel kablolar kullan?m kolayl??? sa?lamamas? yüzünden günümüzde fazla kullan?lmamaktad?r. Fakat uzun mesafeli ileti?im sa?larlar. BNC konnektörlerle bilgisayarda sonland?r?l?r. CAT3 ve CAT5 standartlar?nda kulland???m?z UTP kablo yerel a?larda daha çok kullan?l?yor. UTP kablolar?n sonland?rmak için RJ-45 dedi?imiz konnektörleri kullan?yoruz. Ek olarak bilgi vermek amac?yla söyleyeyim, CAT1 UTP kablosunuda telefon kablosu olarak bilmekteyiz ve sonland?r?c?s? da RJ-11 konnektördür. Ayr?ca kablonun gidemeyece?i yerler içinde fiber optik kablolar? kullan?yoruz.Wireless'ler ise radyo dalgas?yla çal??an kablosuz ileti?im için bir çözüm ama bant geni?li?i ?uan için az. Yerel a?larda kullan?lan ekipmanlarEthernet kart?: Bilgisayar?n?z?n a? kart?. Yani kablolar?n gelip sonland?r?larak bilgisayara ba?land??? yer diyelim.Swich/Hub: Star yap?ya sahip bilgisayar a?lar?ndaki bütün ba?lant?lar?n birle?ti?i merkez olarak tan?mlan?rlar. Buraya gelen sinyaller di?er bilgisayarlara da??t?l?r. 10/100Mbps olarak piyasada sat?l?rlar. Gerçi genellikle hub'lar 10Mbps'dir. Switch'lerin hub'lardan fark? daha ak?ll? olmalar?d?r. ?letilmesi istenilen paketi sadece istenilen yere da??t?r bütün a?a göndermez. Örne?in internet ç?k??? isteyen sadece 2 makine varsa bütün makinelere gönderilerek bant geni?li?ini azaltmaya gerek yok deyip di?er makinelere ç?k?? vermez. Tabii Explorer'a t?klamad?klar? sürece.Konnektörler: Önceden de de?indi?imiz gibi kablo tiplerine göre kablonun uzunu sonland?rmak ve bilgisayardaki ethernet kartlar?na ba?lanmas?na sa?lamak amac?yla baz? aparatlara ihtiyac?mz? var. ??te onlara konnektör diyoruz. CAT3-5 kablo için RJ-45, Koaksiel kablo için BNC gibiVe tabi ki yukar?da anlatt???m?z kablolar ve kablosuz ileti?im ekipmanlar? bir a??n vazgeçilmez unsurlar?d?r. Bu ekipmanlar yerel bilgisayar a?lar? için yeterli olanlard?r. Bu makaleyi sizlere bilgisayar a?lar? hakk?nda bir ön bilgi edinmek amac?yla verdik. Bilgisayar a?lar?n?n niçin gereksinim oldu?unu anlatmaya çal??t?k. Bir çok kullan?c? ev lerinde ufak bir network kurmak ve payla??mlar?n? artt?rmak istiyor. Çünkü bilgisayar a?lar? sayesinde hayat daha h?zl? daha zevkli oluyor. Internet kafeler de asl?nda Internet'in kullan?m?n?n yan? s?ra daha çok multiplayer oyun oynan?yor, yapay zeka bazen s?k?c? olabiliyor yada ev de 2 bilgisayar?n?z var ve bu 2 bilgisayara Internet'i payla?t?rmak istiyorsunuz.... Biz de ilerleyen günlerde sizlere haz?rlayaca??m?z bir rehber sayesinde bu sorunlar? ortadan kald?raca??z san?r?m. Bu rehber yada rehberlerimiz de: -Kablolama nas?l yap?l?r?-2 yada daha fazla bilgisayar? nas?l bir birine ba?lar?m?-Internet'i nas?l payla?t?r?r?m?-Bilgisayarlar? uzaktan nas?l yönetebilirim? gibi sorular?n?za cevap vermeye çal??aca??z. Unutmadan sizede son bir söz söyleyeyim, siz de bir daha ki yaz?m?zda yan?n?zda UTP s?kma pensesini haz?r tutmay? unutmay?n ;-) Yemek tarifi program? gibi oldu, önceden haz?rl?k yap?n yani ;-)Bilgisayar A?lar? Rehberi (Networking) - II. BölümGeçen yaz?m?z olan "Bilgisayar A?lar? - I. Bölümde" bir a?a sahip olmam?z?n bizlere neler sa?lad??? konusunda bilgi verip, bilgisayar a?lar? ile ilgili ön bilgiler vermi?tik. ?kinci bölümümüzde art?k "Nas?l yap?l?r?" k?sm?na giriyoruz.Kablolama nas?l yap?l?r?Kullan?c?lar?n bir ço?unun kendi a?lar?n? olu?tururken kafalar? kar??t?ran en önemli noktalardan biri kablolama konusudur. Genelde bize gelen sorular ?u yönde: "Renklerin ba?lanma s?ras? önemli mi? 2 bilgisayar? ba?larken hangi renkleri nas?l ba?layaca??m?" Kablolama konusunda bu kar???kl??? gidermek için bu sorular?n cevaplar?n?, nas?l CAT5 kablo olu?turaca??n?z?, resimler e?li?ince gösterece?iz. Network için kablo yaparken öncelikle bakman?z gereken ?ey kablonuzun standard?. CAT5 kablolar için genel olarak kullan?lan iki standart var 586-A ve 586-B. Bu standartlar kablonuzun üzerinde yazar. Kablonuzu renklerine göre ba?layaca??n?z standartlarda bunlardan ibarettir.568-A ya göre ba?lama1-Ye?il-Beyaz 2-Ye?il 3-Turuncu-Beyaz 4-Mavi 5-Mavi-Beyaz 6-Turuncu 7-Kahverengi-BayazBilgisayarlar? Hub ya da Swich yard?m?yla bir birine ba?lamak için kablo yapmaBirden çok bilgisayar? bir birine ba?lamak istiyorsan?z, Hub ya da Swich yard?m?yla bu i?i rahatl?kla yapabilirsiniz. Kablonun renklerine göre ba?lama yöntemi ise yine kablonuzun üzerinde yazan standart'a göre yapman?z tavsiye edilir. Tavsiye edilir diyorum çünkü ben kendi kafama göre yapt???m farkl? renklerde ba?lamada da bir network a??n? çal??t?rabildim. Ama en iyi performans alaca??n?z biçim kablonun üzerinde yazan standart'a göre kablo'nun uçlar?n? ba?lamakt?r. Bilgisayarlar? Hub yada Swich ile birbirine ba?l?yorsan?z, kabloyu düz ba?layacaks?n?z yani kablonun her iki ucu da, kablonun üzerindeki standart'a göre ya 586-A yada 586-B'ye göre ba?lanacak.?ki Bilgisayar? birbirine ba?lamak için cross kablo yapma?ki bilgisayar? birbirine ba?lamak için cross (çapraz ba?lant?l?) kablo yapmak gerekir. Bunun için de kablonun bir ucunu 586-A'ya göre bir ucunu da 586-B'ye göre yapman?z yeterli olacakt?r.Ad?m Ad?m kablomuzu olu?tural?mMalzemelerimiz haz?r:CAT 5 kablo, RJ45 konnektör, kablo s?kma pensesi ve konnektöre takmak isterseniz pabucu :-)Kablomuzun ucunu 4-5 cm kadar s?y?r?yoruz. Bunu s?kma pensesinde bulunan makas yard?m?yla yapabilirsiniz. Dikkatli olun kabloyu s?y?r?rken fazla derin'e girmeyin. Yoksa içindeki çift sar?lm?? tellere de zarar verebilirsiniz. Ufak bi çizik at?p elinizle kabloyu s?y?r?n. Gördü?ünüz gibi 4 tane birbirine sar?lm?? çift tel ç?k?yor.Bu dolanm?? telleri açt?ktan sonra kablonun standart'?na u*ne dersen kendine* (586-A veya 586-B için) tellerin renklerine göre s?ralamaya ba?l?yoruz.Kablonun renklerini ayarlad?ktan sonra bir elinizin ba? ve i?aret parma??n? kullanarak s?yr?lm?? kablonun ba?lang?ç?n?, di?er elimizin yine ba? ve i?aret parma??n? da renk s?ras?na göre dizilmi? tellerin biti?ini s?k? bir ?ekilde tutup yukar? a?a??ya elimizi k?v?rarak telleri düz bir hale getirmek için u?ra??yoruz. S?yr?lmam?? kablodan itibariyle 1,5-2cm'lik k?sm? yeterince düzle?mi?se, Yine s?yr?lmam?? kablonun ba?lang?ç? itibariyle 1-1,5cmlik bir k?sm?ndan düzgün bir ?ekilde kesiyoruz.Kablomuzu, RJ45 konnektörün alt ve üst k?sm?n? kontrol ederek do?ru bir ?ekilde tak?yoruzKablo s?kma pensesi yard?m?yla RJ45 konnektörümüzü kablomuzla s?k??t?r?yoruz.Evet kablomuz haz?r. Daha önceden de de?indi?imiz gibi e?er haz?rlayaca??n?z kablo 2 PC içinse di?er ucu çapraz ba?layacaksan?z, ama Hub/Swich'e ba?lamak içinse düz ba?layacaks?n?z.
-
Bilgisayar?n?z? Klavyeden yada Mouseden Aç?n -
Bilgisayar? çal??t?rmak için kullan?lan en yayg?n yöntem power dü?mesine basmakt?r.Ancak bu olay size zor geliyor ya da bilgisayar?n?z? çal??t?rmak için farkl? yöntemler ar?yorsan?z i?te size bir kaç yöntem...Bu yöntemlerle bilgisayar?n?z? Mouse sa? tu?u ya da klavyeden girilen bir parola ile çal??t?rman?z mümkün.Bütün bu ayarlar için önce BIOS 'a girmemiz gerekecektir.Bunun için bilgisayar?n?z aç?l?rken DELETE tu?una basman?z yeterli olacakt?r.BIOS da 'INTEGRATED PERIPHERALS' bölümüne girin ve 'Power On Function' ayar?n? bulun.Burada genel olarak 'Button Only' seçene?i seçilidir.Bu k?sm? 'Mouse Right' yapman?z halinde art?k bilgisayar?n?z Mouse sa? t?klamas?yla aç?lacakt?r.Bir di?er alternatif ise bu bölümü 'Password' olarak ayarlarsan?z 'KB Power On Password" k?sm?nda belirtti?iniz herhangi be? karakterlik bir parola ile makinenizi açabilirsiniz.Eski Haline Dönmek içinse ;Geri dönmek için BIOS seçeneklerinden Load Defauld seçene?ini seçip kaydedin ç?k?n yeter
-
CISC ve RISC Kavramlar? & En Basit Haliyle Bir ??lemci -
Y?llar geçtikçe iki i?lemci ailesi piyasaya hakim olmaya ba?lad?: Intel Pentium ve Motorola PowerPC. Bu iki i?lemci ayn? zamanda uzun y?llar boyunca kullan?lacak ve günümüze kadar de?i?meyecek iki farkl? mimariye sahiplerdi. CISC (Complex Instruction Set Computer), geleneksel bilgisayar mimarisidir. ??lemci kendi üzerinde bulunan microcode adl? minyatür bir yaz?l?m? kullanarak komut setlerini çal??t?r?r. Bu sayede komut setleri de?i?ik uzunluklarda olabilir ve bütün adresleme modellerini kullanabilirler. Bunun dezavantaj? çal??mak için daha karma??k bir devre tasar?m?na ihtiyaç duyulmas?d?r. ??lemci üreticileri daha komlpleks (ve güçlü) i?lemciler üretmek için sürekli daha büyük komut setleri kulland?lar. 1974 y?l?nda IBM'den John Cocke bir çipin daha az komutla çal??abilmesi gerekti?ini dü?ündü ve ortaya sadece s?n?rl? say?da komut setleri kullanabilen RISC (Reduced Instruction Set Computer) mimarisi ç?kt?. Bu mimaride komutlar?n uzunlu?u sabittir ve bu yüzden de direk olmayan adresleme modu kullan?lamaz. Sadece tek bir saat döngüsünde veya daha az sürede çal??t?rabilecek komutlar i?leme konabilir. RISC i?lemcilerin en büyük avantajlar? komutlar? çok çabuk i?leyebilmeleridir çünkü bu mimaride komutlar çok basittir. Bu sayede RISC i?lemcileri tasarlay?p üretmek daha ucuzdur, çünkü bu basit komutlar için daha az transistör ve daha basit devreler gerekir. Execution Unit (Core=Çekirdek): Bu ünite komutlar? çal??t?r?r ve pipeline (i?hatt?) denen yollarla beslenip tamsay?lar? kullanarak okuma, de?i?tirme ve komut çal??t?rma i?lemlerini yapar. Artimetik hesaplamalar için ALU (Arithmetic and Logic Unit) denen aritmetik ve mant?k üniteleri kullan?l?r, ALU için i?lemcilerin yap?ta??d?r diyebiliriz. Branch Predictor: Bu ünite bir program çal???rken ba?ka bir sat?ra atlayaca?? zaman hangi sat?rlar?n i?leme konaca??n? tahmin etmeye çal??arak Prefetch (komutlar?n bellekten ne zaman ça?r?laca??na karar verir ve komutlar? Decode ünitesine do?ru s?rayla gönderir) ve Decode (bu ünite de kompleks makina dili komutlar?n? ALU'nun ve registerlar?n kullanabilece?i basit komutlara dönü?türür) ünitelerine h?z kazand?rmaya çal???r. Floating Point Unit: Bu ünite tamsay? olmayan floating point (kayar nokta) hesaplamalar?ndan sorumludur L1 Cache: ??lemci için önbellek. Önemli kodlar ve veriler bellekten buraya kopyalan?r ve i?lemci bunlara daha h?zl? ula?abilir. Kodlar için olan Code ve veriler için olan Data cache olmak üzere ikiye ayr?l?r. Güncel i?lemcilerde L2 (Level 2, 2. seviye) önbellek de bulunur. Önceleri L2 önbellek anakartta bulunurdu. Daha sonra slot i?lemciler ortaya ç?kt? ve i?lemci çekirde?inin de üzerinde bulundu?u kartuj ?eklindeki paketlerde önbellek çekirde?in d???nda ama i?lemciyle ayn? yap?da kullan?lmaya ba?land?. Bu k?sa geçi? döneminden sonraysa önbellek i?lemci çekirdeklerine entegre edildi. BUS Interface: ??lemciye veri kod kar???m?n? geitirir, bunlar? ay?rarak i?lemcinin ünitelerinin kullanmas?n? sa?lar ve sonuçlar? tekrar birle?tirerek d??ar? yollar. Bu arayüzün geni?li?i i?lemcinin adresleyebilece?i haf?zay? belirler. Örne?in 32 bitlik haf?za geni?li?ine sahip bir i?lemci 232 byte (4 GB) haf?zay? adresleyebilir ve bu haf?zadan ayn? anda 32 bit üzerinde i?lem yapabilir. Günümüzde masaüstü pazar?na 32 bitlik i?lemciler hakimken sunucu uygulamar? ve bilimsel çal??malar için de 64 bitlik i?lemciler yayg?n olarak kullan?l?r. Bir i?lemcideki bütün elemalar saat vuru?lar?yla çal???r. Saat h?z? bir i?lemcinin saniyede ne kadar çevrim yapabilece?ini belirler. 200 MHz saat h?z? 200 MHz olan bir i?lemci kendi içinde saniyede 200 çevrim yapabilir. Her çevrimde i?lemcinin ne kadar i?lem yapabilece?i i?lemcinin yap?s?na göre de?i?ir. Bu saat vuru?lar? anakart üzerindeki Clock Generator denen yongayla üretilir. Bu yongan?n içinde çok hassas kristaller vard?r. Bu kristallerin titre?imleri saat vuru?lar?n? olu?turur. Program Counter (PC) denen birim içinde çal??t?r?lacak bir sonraki komutun haf?zadaki adresini bulundurur. Bu komutun çal??t?r?lma zaman? geldi?inde kontrol ünitesi komutu i?lenmek üzere haf?zadan al?r ve i?lemci üzerindeki Instruction Register denen bölüme i?lenmek üzere aktar?r. Yazmaç da diyebilece?imiz registerlar haf?zadan verilerin veya kodlar?n yaz?labildi?i geçici saklama alanlar?d?r. ?çindeki adresi gerekli yazmaca aktaran PC daha sonra bir artt?r?l?r ve bir sonraki komutun zaman? geldi?inde Instruction Register'a aktar?lmak üzere haz?rda beklemesi sa?lan?r. Komut i?lendikten sonra hesaplamay? yapan birim Status Register (SC) denen yazmac?n de?erini de?i?tirir, bu yazmaçta bir önceki i?lemin sonucu sakl?d?r. Kontrol ünitesi bu yazmaçtaki de?eri kullanarak sonuca göre gerekli komutlar? çal??t?rabilir. Bu okuduklar?n?z?n tamam? komutun uzunlu?una ve i?lemcinin mimarisine göre bir veya daha fazla saat vuru?unda yap?labilir
-
Hard diskin Çal??ma Prensipleri -
Verilerimizi kal?c? olarak saklamak için kullan?lan bir saklama birimidir. Sabit disk döner bir mil üzerine s?ralanm??, metal veya plastikten yap?lma ve üzeri manyetik bir tabaka ile kapl? plakalar ve bu plakalar?n alt ve üst k?s?mlar?nda yerle?en okuma/yazma kafalar?ndan olu?ur. Veriler sabit diskteki bu manyetik tabakalar üzerine kaydedilir. Verilerin kaydedilmesinde m?knat?slanma mant??? kullan?l?r. M?knat?s?n iki kutbu dijital olarak 1 ve 0 ‘? temsil eder. Verilerimiz böylece küçük m?knat?slar halinde bu manyetik ortamlara yaz?l?rlar. Bu manyetik tabakalar?n üstü dairesel çizgilerle örülüdür. Bunlara iz (track ) denir. Sabit disk’te birden fazla plakalar üst üste dizilmi?tir. Bu plakalar?n hem alt hem de üst taraf?na bilgi yaz?labilir. Herbir plaka üzerinde altl?-üstlü yerle?en ve herbirinin ortadaki mile uzakl??? ayn? olan izlerin olu?turdu?u gruba silindir ismi verilir. Sabit disk üzerinde herbir yüz bir kafa taraf?ndan okunmaktad?r. Bu nedenle kafa ve yüz ayn? terime kar??l?k gelir. ?z yap?s?n? pasta dilimi ?eklinde bölünmesiyle olu?an ve sabit disk üzerinde adreslenebilir en küçük alana denk gelen parçaya ise sektör (Sector ) ad? verilir ve bir sektörün bar?nd?rabilece?i veri miktar? 512 byte uzunlu?undad?r. Bu sektör, kafa ve izler sabit diskte verinin adreslenmesi için kullan?l?rlar. ?uan adreslemede kullan?lan iki yöntem vard?r. Bunlardan ilki CHS olarak adland?r?lan Cylinder-Head-Sector konumlar?n?n verilmesi ile 3 boyutlu olarak dosyan?n yerinin bulunmas? ikincisi ise LBA (Logical Block Adressing – mant?ksal kütük adreslemesi ) ad? verilen tek boyutlu adresleme yöntemidir. Günümüzde kullan?lan iki tip sabit disk arabirimi vard?r. Bunlar IDE ve SCSI’dir. IDE IDE (Integrated Drive Electronics ) bilgisayar?n anakart?ndaki veri yolu ile depolama ayg?tlar? aras?nda kullan?lan standart bir elektronik arabirimdir. IDE IBM’in 16 bitlik ISA yol sistemi tabanl?d?r ama ayr?ca di?er yol standartlar?n? kullanan yol sistemlerinde de kullan?labilir.Günümüzde sat?lan birçok bilgisayar IDE’nin geli?mi? versiyonu olan EIDE’yi (Enhanced IDE ) kullan?r. IDE kas?m,1990’da ANSI taraf?ndan bir standart olarak benimsendi. IDE’nin ANSI ismi ATA’dir (Advanced Technology Atachment ). Normal ?artlar bir IDE arabirim ile iki tane sabit diskin çal??t?r?lmas? mümkündür: Ancak iki entegre denetleyicisinin birinci pozisyonda olmak istemesini engellemek gerekir. Bunu yapmak için sürücülerden biri ana sürücü (Master Drive ) di?eri de ba??ml? sürücü (Slave Drive )’d?r. Bu disk i?lemlerinde aç?k bir hiyerar?i olu?turur. IDE’nin deenetleyici teknolojisinin artan isteklerine cevap vermekte yetersiz kalmas? nedeni ile EIDE’nin ortaya ç?km??t?r. IDE denetleyicisinin üç temel sorunu vard?. 528 MB'’l?k depolama üst s?n?r? vard?. Yani 528 MB’?n üstündeki diskler IDElerle kullan?lamazlar. En çok iki disk deste?i vard?. Yaln?zca iki disk kullan?labilmekte idi. Ve CD-ROM gibi çevre birimlerine destek vermemekte idi. EIDE ile birlikte her bir disk için 8.4 GB’l?k disk deste?i vard?r. Günümüzde bu s?n?r daha da üste çekilmi?tir. 128 GB’a kadar diskler desteklenebilir. 4 tane IDE diski ve CD-ROM kullan?labilir. Bunun için de IDE1 ve IDE2 olarak iki tane arabirim konnektörü kullan?l?r. Birincil olana Primary ikincil olana da Secondary ismi verilir. Bir konnektörde iki tane disk ve benzeri ayg?t kullan?labilir. Bunlar birbirinden Master ve slave olarak biribirinden ayr?l?r. Böylece bilgisayara tak?lan disk ve benzeri birimler Primary master, Primary Slave, Secondary Master ve Secondary Slave olarak isimlendirilir. Hiyerar?ik düzünde aynen bu ?ekildedir. EIDE’lerle birlikte Ultra DMA kavram? ile kar??la?maktay?z. Ultra DMA bilgisayar?n veriyi sabit diskten bilgisayar?n veri yollar? ile anabelle?e göndermede kullan?lan bir protokoldür. ULTRA DMA/33 protokolü verileri ço?u?ma modunda ve 33.3 MBps (Megabayt/saniye ) h?z?nda transfer eder. Bu bir önceki DMA arabiriminin iki kat? kadar daha h?zl?d?r.Ultra DMA Sabit disk üreticisi olan QUANTUM ve chipset üreticisi olan INTEL taraf?ndan geli?tirildi. Bilgisayar?n?z?n Ultra DMA’y? desteklemesi demek bilgisayar?n?z?n daha h?zl? aç?lmas?, yeni uygulamalar? daha h?zl? çal??t?rmas? anlam?na gelir. Ultra DMA 40 pinlik bir IDE arabirimi kablosu kullan?r. Ultra DMA/33’den sonra Ultra DMA/66 ç?kt?. Ultra DMA/66 verilerin 66 MBps h?z?nda iletilmesini sa?lar. Bu bir önceki Ultra DMA moduna göre iki kat h?zl?d?r. Ultra DMA/66 80 pinlik IDE kablosu kullan?l?r. Ultra DMA’n?n ço?u?ma modunu destekledi?i söylenmi?ti. Ço?u?ma modu verilerin normalinden daha h?zl? gönderildi?i bir veri gönderme kipidir. Ço?u?ma kipini gerçekle?tiren birçok teknik bulunmaktad?r. Veri yolunda, Örne?in ço?u?ma modu, bir ayg?t?n yolun kontrolünü ele almas?n? ve di?er ayg?tlar?n bunu kesmemesini sa?la*ne dersen kendine* gerçekle?tirilir. RAM’de ise Ço?u?ma modu bir sonraki haf?za birimi kendisine ihtiyaç duyulmadan getirilerek yap?l?r. Bu disk cachlerinde kullan?lan tekni?in ayn?s?d?r. Böylece veriler daha h?zl? iletilirler. Bütün ço?u?ma modlar?n?n sahip oldu?u bir karakteristik geçici ve güçlendirilemeyen olmas?d?r. S?n?rl? zaman dilimlerinde ve özel ?artlarda normalden daha h?zl? veri transferi sa?larlar. SCSI Small computer System Interface’in k?salt?lm?? ?eklidir. SCSI arabirimi seri ve paralel portlardan daha h?zl? veri transfer oran? sa?lar. (saniyede 80 Megabyte veri iletimi sa?layabilir ). SCSI arabirimlere diskin d???nda yaz?c?, CD-ROM gibi çe?itli ayg?tlar ba?lanabilir. Bu yüzden SCSI basit bir arabirimden çok bir giri?/ç?k?? yoludur. SCSI arabirimi bir ANSI standard? olmas?na ra?men çe?itli varyasyonlar? bulunmaktad?r. Bu yüzden ?ki SCSI arabirimi birbiri ile uyumlu olmayabilir. Günümüzde kullan?lan SCSI arabirimleri a?a??dad?r. ¨ SCSI-1 : 8 bitlik bir yol kullan?r ve 4 MBps lik bir veri transfer h?z?n? destekler. ¨ SCSI-2 : SCSI-1 ile ayn?d?r, fakat 50 pinlik konnektörler kullan?rlar. ve birden fazla ayg?t?n ba?lanmas?na izin verirler. ¨ Wide SCSI : 16 bitlik veri transferini desteklemek için daha geni? bir kablo kullan?rlar. ¨ Fast SCSI : 8 bitlik yol kullan?rlar, fakat 10 MBps’lik veri transferini desteklemek için saat h?z?n? ikiye katlarlar. ¨ Fast wide SCSI : 16 bitlik yol kullan?r ve 20 Mbpslik veri transfer h?z?n? destekler. ¨ Ultra SCSI : 8-bitlik yol kullan?r ve 20 MBps’li veri transfer h?z?n? destekler. ¨ SCSI-3: 16 bitlik yol kullan?r ve 40 MBps’lik veri transfer h?z?n? destekler. Ayr?ca Ultra Wide SCSI de denir. ¨ Ultra2 SCSI: 8 bitlik yol kullan?r ve 40 MBps’lik veri transfer h?z?n? destekler. ¨ Wide Ultra2 SCSI: 16 bitlik bir yol kullan?r ve 80 MBps’lik veri transfer h?z?n? destekler. SCSI ayg?tlar?n dürümlerine göre 15 ayg?ta kadar sisteme ba?layabilir. SCSI’ler IDE arabirimlerinden farkl? olarak rasgele eri?im yöntemini kullan?rlar. IDE’ler ise s?ral? eri?im yöntemini kullan?rlar. SCSI arabirimleri IDE’lerden daha h?zl?d?rlar. Ancak daha da pahal?d?rlar. Dünya piyas?n?n yakla??k %10’unda varlar. IDE’ler ise ucuz olmalar? ve art?k anakart üzerinde tümle?ik olarak gelmeleri sebebi ile daha fazla tercih edilmi?tir. Bir sabit diskin kapasitesi ?u ?ekilde hesaplan?r. Silindir say?s?*Sektör Say?s?*kafa say?s?*512’dir 1024 silindir, 256 kafa ve 63 sektör parametrelerine sahip bir sabit diskin kapasitesi: 1024*256*63*512=845571864 Byte’d?r. Bu da yakla??k 8.4 Gigabyte’d?r. Sabit diskler ile gelen önemli bir kavram da partisyon kavram?d?r. Partisyon kabaca diskin üzerinde olu?turulmu? bölümlerdir. Bir diskte sadece bir partisyon olabilece?i gibi birden fazla da partisyon olabilir. Bir partisyon hangi amaç ile olu?turulmu? olursa olsun o partisyona ula??m yapacak i?letim sistemine uygun bir dosya sistemi ile biçimlendirilmelidir. Bu genellikle i?letim sisteminin sorunudur ve i?letim sistemi birden fazla dosya sistemini destekleyebilir. Partisyonlar?n isimlendirilmesine gelince ilk olarak primary master konumundaki partisyon c’den itibaren isim almaya ba?lar. Sonra master diskinizde birden fazla partisyon var ise onlar isimlendirilmeye ba?lar. Örne?in Primary master’daki disk ikiye bölünmü? ise birincisi C: ikincisi ise D: ismini al?r. Buradaki bölümleme i?lemi mant?ksald?r. E?er, ikinci bir sabit disk var ise bu disk fiziksel oldu?u için D: harfini al?r. Mant?ksal olarak bölümlenmi? diskin ikinci bölümü ise E: harfini al?r. Dosya sistemlerinde yayg?n olanlar?ndan biraz bahsedelim ¨ FAT File Allocation Table – Türkçeye çevirmek gerekir ise Dosya Atama Tablosu.Bu sistemde partisyon herbiri belli miktarda sektör içeren cluster isimli parçalara ayr?l?r. Ve hangi dosyalar?n bu cluster parçalar?ndan hangilerine yerle?ti?i, hangi cluster parçalar?n?n bo?, hangilerinin dolu oldu?u gibi bilgiler FAT üzerine yaz?l?r. ??letim sistemi de herhangi bir dosyaya eri?im yapmak istedi?inde dosyay? bulmak için FAT üzerine yaz?lan bu bilgilerden faydalan?r. Her ihtimale kar?? sabit disk üzerinde bir kopyas? bulundurulur. ¨ FAT16 DOS, Windows3.1 ve OSR2 sürümü öncesi Windows95’in kulland??? dosya sistemidir. Eski bir dosya sistemi oldu?u için birtak?m dezavantajlar? ve eksiklikleri vard?r. Bunlardan bir tanesi kök dizinin (root ) s?n?rland?r?lm?? olmas?d?r. FAT16 sisteminde aç?l??taki primary partisyona ait root dizini, FAT tablosu ve boot sektörü cluster içinde yer almazlar ve say?s? belli olan s?ral? sektörlerde tutulurlar. Bu say?n?n belli olmas? kök dizinine yap?lacak eklentilerin belli bir s?n?r? olmas? sonucunu do?urur. K?sacas? altdizin istenildi?i kadar uzat?labilmekle birlikte kök dizinde belli uzunlukta giri?le s?n?rland?r?lm??t?r. ?kincisi FAT16 dosya sisteminde adresleme 16 bit oldu?undan adreslenebilecek maksimum cluster say?s? 65525’tir ve bu clusterlar?n boyutu 32 KB olabilir. (asl?nda cluster say?s? 65536 olmal?d?r. Ama baz?lar? özel amaçlar için tutulur. ) bu da bizi FAT16’da kullan?lan bir partisyonun 2 GB’dan daha büyük olmayaca?? sonucuna götürür. Üçüncüsü FAT16 elindeki bo? sabit diski ya da partisyon alan?n?n bir ?ekilde elindeki clusterlara da??tmak zorundad?r. Bu nedenle sabit diskin boyutu büyümeye ba?lad?kça cluster’?n boyutu da büyür. Örne?in 1 MB’l?k bir dosya birçok cluster üzerine s?ralan?p yerle?irken 10KB uzunlu?undaki tek bir dosya bir cluster’? kaplar. Bu durumda özellikle disk boyutu 1-2GB aras?nda iseFAT16 cluster boyutu 32 KB olacakt?r ve cluster üzerinde 10KB’l?k dosyadan arta kalan 22 KB’l?k bo?luk de?erlendirilemeyerek bo?a gidecektir. Özellikle çok miktarda ufak dosya bar?nd?ran sabit disklerde bu durum bolca olur. ¨ FAT32 Windows95 OSR2, Windows98, Windows2000 ve Linux taraf?ndan tan?nan ve FAT16’dan daha geli?mi? bir dosya sistemidir. ?lk olarak FAT32’de herhangi bir kök dizin s?n?rlamas? yoktur. ?kinci olarak FAT32, FAT16’daki 16 bitlik adresleme yerine 32 bitlik adresleme kullan?r. Bu da 2 TB’a kadar olan disklerin tan?nmas?n? sa?lar. Üçüncü olarak FAT32 cluster boyutunu azaltarak bo? alan israf?n? azalt?r. FAT16 ile FAT32 aras?ndaki farklar de?i?ik disk veya partisyon büyüklükleri için a?a??daki tabloda gösterilmektedir. FAT16 ve FAT32 cluster boyutlar? Sürücü ya da Partisyon Boyutu FAT16 cluster Boyutu FAT32 cluster boyutu 256 MB - 511 MB 8 KB Desteklenmiyor 512 MB – 1023 MB 16 KB 4 KB 1024 MB – 2 GB 32 KB 4 KB 2 GB – 8 GB Desteklenmiyor 4 KB 8 GB – 16 GB Desteklenmiyor 8 KB 16 GB – 32 GB Desteklenmiyor 16 KB à 32 GB Desteklenmiyor 32 KB
-
??lemci Alacaklar?n Dikkatine ! AMD - Intel -
Asl?nda her?ey takvim yapraklar?n?n 27 Temmuz 2006 tarihini göstermesi ile ba?lam??t?. AMD'nin Athlon64 mimarisine dayal? i?lemcilerinin Intel'e göre gerek fiyat gerekse de performans anlam?nda sürdürdü?ü liderlik pozisyonu, Intel'in yeni nesil Core mimarisini temel alan Core 2 Duo "Conroe" i?lemcilerini piyasaya sürmesi ile de?i?mi?ti. Zaten olay?n devam?n? forumlar?m?z? takip eden herkes biliyor. Intel yeni i?lemcileri ile gerek popülerlik gerekse de sat?? anlam?nda ciddi ba?ar?lar kazand? ve bu ba?ar?lar?n? Quad-Core (4 çekirdekli ) i?lemcileri ile de devam ettirdi. Geçen 6 ayl?k süre zarf?nda ise AMD'de ya?anan geli?meler ise fiyat indirimlerini ve özel bir yap? olan Quad-FX platformunu bir kenara b?rak?rsak, an itibariyle sat?lmakta olan i?lemcilerini 65nm üretim teknolojisine geçirmesi, firman?n en önemli ad?m? oldu diyebiliriz. Bu arada AMD'nin 65nm üretim teknolojisi ile üretilen ve 100'er MHz artt?r?lan saat h?zlar?na sahip i?lemcileri yeni yeni stoklara girmeye de ba?lad?, ilgilenenlere buradan duyurmu? olal?m. Tabii Intel'in Core 2 Duo "Conroe" i?lemcilerini duyurmas? ile i?lemci dünyas?nda adeta yeni bir dönem ba?lad? diyebiliriz. Zira geli?en üretim teknolojileri, artan performanslar ve dü?en güç tüketimleri kullan?c?lar?n beklentilerini de ciddi anlamda artt?rd?. Bu süre zarf?nda biz de AMD ve Intel'in üzerinde çal??t?klar?, üretim ve/veya tasar?m a?amas?nda olan yeni ve/veya yeni nesil mimariye sahip i?lemcileri hakk?nda ç?kan güncel ve s?cak haberleri bu sayfalardan siz de?erli okuyucular?m?z ile payla?t?k ama hala birçok kullan?c?n?n kafas? biraz kar???k. Gelen mesajlar?n büyük bir ço?unlu?u Intel'in bir i?lemcisini almal? m?y?m yoksa AMD'yi mi beklemeliyim ?eklinde oluyor. Gelen bu sorular?n hepsi de bizim için oldukça önemli. Zira ülkemiz insan?n y?ll?k gelirini ve i?lemcilerin de hat?r? say?l?r fiyatlar?n? dikkate ald???m?zda bu noktada yap?lacak seçim oldukça önemli. Bizde hem ilgili haberlerimizi takip etmekte s?k?nt? ya?am??, hem merak edenler, hemde hiç bilmeyenler için olabilecek en basit ?ekilde AMD ve Intel'in üzerinde çal??t?klar? ve yak?nda kasalar?m?z?n içini ziayret etmeleri kuvvetle muhtemel olan i?lemcilerine hep birlikte bakal?m. Öncelikle AMD ve Intel sadece masaüstü de?il bildi?iniz gibi dizüstü bilgisayarlar ve sunucu sistemler için de i?lemci üretmekteler. Yapt???m?z bu basit aç?klama ile tüm ihtiyaçlara yönelik olarak üzerlerinde çal???lmakta olan i?lemcileri anlatmaya çal??aca??z. Öncelikle AMD'nin i?lemcilerine bir göz atal?m; Bilindi?i gibi AMD uzun süredir K8L ad? verilen mimariye sahip i?lemciler üzerinde çal??makta. Bu y?l?n 2. yar?s?na do?ru ç?kmas? planan yeni mimariye sahip i?lemcilerin ilk örneklerine ait test sonuçlar?n?n aç?kças? k?sa bir süre içerisinden gün yüzüne ç?kmas? bekleniyor. Yine belirtelim AMD'nin 2009 y?l?n?n yaz aylar?na kadar üretmeyi planlad??? i?lemcilere ait teknik spesfikasyonlar haz?r. Ayr?ca yine firman?n ATi'yi almas? sonras?nda duyurdu?u en iddial? projelerden biri olan ve merkezi i?lemci ile grafik i?lemciyi tek yap? üzerinde bulu?turmay? hedef alan "Fusion" teknolojisinin ise hedeflenen lansman tarihini a?abilece?i ve 2009 y?l? sonu ile 2010 y?l?n? ba?? aras?da duyurulabilece?i ifade ediliyor. Gelin ?imdi AMD'nin üzerinde çal??t??? bizim de daha önce haberlerini verdi?imiz i?lemcilere k?sa ve h?zl? bir bak?? yapal?m; Masaüstü i?lemciler: Altair: AMD'nin üzerinde çal??t??? yine firman?n K8L mimarisini esas alan yeni nesil Quad-Core (4 çekirdekli ) i?lemcisi. Bilindi?i gibi bu i?lemci Intel'in 4 çekirdekli i?lemcilerinden farkl? olarak do?al 4 çekirde?e sahip olacak. Zira yine bilindi?i gibi Intel'in 4 çekirdekli i?lemcileri en basit anlat?m ile çift çekirdekli iki i?lemcinin birle?tirilmesinden olu?uyor. Ayr?ca AMD Altair serisi i?lemcilerin FX versiyonlar? üzerinde de çal???yor. FX serisinin en büyük özelliklerinden biri de firman?n Quad-FX platformunu devam ettirecek destek ve niteliklere sahip olacak olmas? gösteriliyor. Antares: Antares i?lemciler de ayn? Altair i?lemciler gibi AMD'nin yeni nesil mikro i?lemci mimarisini esas almakta. Abisi Altair'den belki de en önmeli fark 4 yerine çift çerkidekli bir yap?ysa sahip olmas?. Yani Antares i?lemciler Quad-Core de?il Dual-Core olarak tasarlanmaktalar. Antares i?lemciler de AMD'nin planlar? do?rultusunda Altair i?lemciler ile birlikte y?l?n 2. yar?s?nda duyrulacak. Arcturus: Aç?kças? bu i?lemciye dair eldeki veriler, Altair ve Antares'e nazaran çok daha az. Gelen bilgiler göre Antares ile benzer bir yap??ysa sahip olacak bu i?lemcilerin Antares'den en büyük farkl?l?kar? sahip olacaklar? daha dü?ük boyuttaki bellek miktarlar? olacak. Tabii buna paralel olarak Antares serisi i?lemcilere göre daha ekonomil olup daha uygun fiyat etiketine sahip olmalar? bekleniyor. Spica: Yine AMD'nin yeni nesil K8L mimarisini esas alacak bu i?lemciler firman?n yeni mimariye sahip tek çekirdekli ürün gam?n? olu?turacak. Di?er i?lemciler ile e? zamanl? oalrak y?l?n 2. yar?s?nda ç?kmas? beklenen i?lemcilerin güncel Sempron i?lemcilerin yerini almas? ve AMD'nin yeni i?lemcilerine dair ürün gam?n?n giri? modellerini olu?turmas? bekleniyor. Dizüstü ve Sunucu Pazar?na Yönelik AMD'nin yeni Oyuncaklar?: Özellikle dizüstü pazar?nda Intel'in oldukça gerisinde kalan AMD, Turion64 X2 i?lemcileri ile konumunu geli?tirmeyi ba?arm??t? ama firman?n masaüstü i?lemci pazar?ndaki konumu dü?ünüldü?ünde aç?kças? ?u anki durumuyla idare edece?ini beklemek ancak hayalcilik olurdu. Zira firman?n ATi'nin al?nmas? ile sahip oldu?u ve olaca?? yonga seti deste?i ile birlikte Intel'in "Centrino" platformuna cevap niteli?inde olacak "Yokohoma" platformu üzerindeki çal??malar? da tam gaz devam etmekte. Dizüstü bilgisayarlara yönelik asl?nda AMD'nin ilk plan?, 90nm üretim teknolojisine sahip olan Turion64 X2 i?lemcilerini 65nm üretim sürecine adapte edebilmek. ?u an bu konuda da çal??an AMD'nin 65nm üretim teknolojisi ile üretilmi? yeni çift çekirdekli Turion64 X2 i?lemcileri bu y?l?n özellikle 2. çeyre?i içinde duyurulmas? planlan?yor. Bilindi?i gibi AMD çift çekirdekli Turion64 X2 i?lemcilerin d???nda, tek çekirdekli "Mobil" Sempron i?lemcileri de üretmekte. Turion64 X2'ler gibi bu y?l?n 2.çeyre?i içinde AMD, Mobil Sempron i?lemcilerin de 65nm üretim teknolojisine sahip modellerini duyurmas? bekleniyor. Tabii y?l?n 2. yar?s? ile birlikte firman?n ürün gam?nda ya?anacak sert de?i?imden mobil i?lemciler de nasibini alacak ve yeni mimariye sahip mobil i?lemcilerde raflardaki yerlerini almaya ba?layacaklar. Sunucu taraf?nda da her?ey yeni mimariye odaklanm?? diyebiliriz. AMD ilk sürprizini ?ubat ay?nda San Francisco'da yapilacak ISSCC konferansinda yapacak ve do?al 4 çekirde?e sahip Opteron i?lemcilerini gün yüzüne ç?karacak. Bunun d???nda firma sunucu piyasas?na yönelik olarak haz?rlad??? kod ad? Deerhound olan yine yeni mikroi?lemci mimarisini esas olan 4 çekirdekli i?lemcilerin de üzerinde çal???yor. Bu i?lemcilerin de y?l?n 2. yar?s? ile birlikte haz?r olmas? beklenirken, kod ad? Cadiz olan ve temel olarak Deerhound ile benzerlikleri olsa da daha dü?ük bellek miktar? ile gelmesi beklenen i?lemcilerin de 2008 y?l?n?n ilk periyodunda piyasaya girmesi bekleniyor. ?imdide Intel'de ya?anmas? muhtemel i?lemci geli?melerine bakal?m; Core 2 Duo "Conroe" i?lemcileri ile masaüstü taraf?nda, Merom i?lemcileri ile de dizüstü pazar?nda en az?ndan ?u an için hakim konumda olan Intel, ?u an için 4 çekirdekli (Quad Core ) i?lemciler ile birlikte 45nm üretim teknolojisine odaklanm?? vaziyette diyebiliriz. Firman?n "mini mikro" planlar? içerisinde yeni Core 2 Duo E4x00 serisi i?elmcileri piyasaya sürme amac? oldu?u, yine y?l?n 2. yar?s? ile birlikte de 1333MHz fsb'ye sahip i?lemcileri ç?karaca?? biliniyor. Ayr?ca AMD'nin yeni mimariye sahip i?emcilerine kar??, y?l?n 2.yar?s?na do?ru ciddi fiyat indirimlerine haz?rland??? da biliniyor. Ama firma AMD'nin yeni mimari ata?an? da ciddi anlamda cevap vermeye haz?rlan?yor. ??te Intel'in üzerine çal??t??? yeni i?lemcileri; 45nm ??lemciler: Intel 45nm üretim teknolojisine sahip i?lemcilerine yönelik çal??malar?n? gerek dizüstü gerekse de masaüstü taraf?nda beraber götürüyor. Firman?n 45nm üretim teknolojisine sahip i?lemcileri aç?s?ndan dikkat edilmesi gereken belki de en önemli noktalardan biri ilk ç?kacak i?lemcilerin, Intel'in ?u an kullan?lan güncel Core mimarisini kullanmas? beklenirlen, 2008 y?l? içerisinde duyurulacak olan Nehalem kod adl? i?lemciler ise tamamen farkl? ve yeni bir mimariye sahip olacaklar. Firma bu y?l?n 2. yar?s? fakat daha gerçekçi olmak gerekirse y?l?n sonuna yada gelecek y?l?n ba??na do?ru kaymas? beklenen 45nm üretim teknolojiisne sahip i?lemcilerini de piyasaya sürecek. Bu i?lemcilerden Ridgefield kod ad?na sahip olanlar?n ?u an sat?lmakta olan ve Conroe çekirde?ini kullanan Core 2 Duo i?lemcilerin 45nm versiyonlar?n? olu?turmas?, Wolfdale kod adl? 45nm üretim teknolojisine sahip i?lemcilerin ise Allendale çekirde?ini kullanan ve an itibariyle sat??ta olan i?lemcilerin yerlerini almalar? bekleniyor. Bunlara ek olarak 4 çekirdekli i?lemciler de do?al olarak 45nm üretim sürecine girecekler. Gelen bilgilere göre Intel ilk olarak 2008 y?l? ba??nda Yorkfiled i?lemcisini piyasaya sürmesi bekleniyor. Yorkfiled'?n hemen ard?ndan da firma AMD'ye cevap olarak, ürün gam?n?n do?al 4 çekirde?e sahip ilk i?lemcisi olmas? beklenen Blommsfiled'? piyasaya sürecek. Tabii özellikle Intel'in 45nm üretim sürecine sahip i?lemcilerinin detaylar? hakk?nda aç?kças? çokta fazla bilgi yok. Gelen son bilgilere göre yine fimran?n 45nm üretim teknolojisi ile üretilecek olan Penryn i?lemcisnin tasar?m çal??malar?n?n bitti?i hatta ilk örnekleri üzerinde ba?ta Windows olmak üzere farkl? i?letim sistemlernin de "boot" edildi?i ifade ediliyor. Yine gelen bilgilere göre 45nm üretim süreci ile birlikte Intel ayr?ca 4GHz baraj?n? da a?ma iste?inde ve hedefinde. Yine yeni i?lemciler ile birlikte i?lemcilerin bellek boyutlar?nda da ciddi art??lar gerçekle?mesi muhtemel geli?meler aras?nda. 45nm üretim teknolojisine sahip i?lemcilerini dizüstü bilgisayarara yönelik olarak ta haz?rlayacak olan Intel, ayr?ca bu y?l?n 2.yar?s?nda dizüstü bilgisayarlara yönelik olarak Perryville kod ad?na sahip tek çekirdekli yeni bir i?lemciyi de piyasaya sürebilir. Sunucu taraf?nda ise Intel'im hedefinde Tigerton ve Dunnington i?lemcileri yer al?yor. Özellikle Tigerton kod adl?, sunucu odakl? yeni i?lemcilerin bu y?l?n 2.yar?s?nda ç?kmas? ve artt?r?lan fsb de?erleri ile 1333MHz fsb'ye sahip olarak piyasaya sürülmeleri bekleniyor. Dunnington kod adl? i?lemcilerin ise yeni bir mimariye ve 4 ile 8 aras?nda de?i?en çekirdek miktar?na sahip olmas? bekleniyor. Sonuç: Özellikle yeni bir i?lemci dü?ünenler e?er ellerindeki i?lemci götürebiliyorsa yada çok acil bir ihtiyaçlar? yoksa y?l?n 2.yar?s?n? beklemeleri faydalar?na olacakt?r. Zira AMD'nin yeni nesil i?lemcileri ile birikte Intel'de yeni i?lemcilerini duyuracak ek olarak Core 2 Duo "Conroe" i?lemcilerinde de ciddi fiyat indirimlerine gidecek. Tabii AMD'nin üst ve orta segment DirectX 10 kartlar?n?n, Nvidia'n?n da iddial? ekrankartlar? ile birlikte yine Intel, AMD ve Nvidia'n?n yeni yonga setlerini de y?l?n 2.yar?s?nda gün yüzüne ç?karacak olmalar? beklentileri ciddi ?ekilde artt?r?yor. Zaman neleri gösterecek her beraber takip edece?iz.